| ::.. Mahalli
Kelimelerimiz |
Giresun Mahalli Kelimeler Sözlüğü (A-Z) (Toplam: 627 Kelime)
| A -42- |
|
| Abrul |
Nisan |
| Abuş |
Şapşal |
| Accuk |
Azıcık |
| Aclanmak |
Acıkmak |
| Adref |
Etraf |
| Afkurmak |
Havlamak |
| Ağanamak |
İnlemek |
| Ağarlamak |
Ağırlamak |
| Ağıl |
Küçükbaş hayvan
ahırı |
| Ağırşak |
Eğerceğin yuvarlak
parçası |
| Ağrı |
-den doğru anlamında
bir edat |
| Ağuşuk |
Yarı açık |
| Ahaca |
İşte
burada |
| Akak |
Ormanda artık suyu
olmayan, dibi taş, eski su yolu |
| Akınmak |
Kaymak |
| Akunduruk |
|
| Akunduz |
|
| Alaf |
Hayvana verilen bitki
demeti |
| Alamuk |
Yağmurdan sonra
güneşin bulutların arasından tesirli bir şekilde
vurması |
| Alemeşkere |
Alenen, insanlar
görecek-duyacak şekilde |
| Allahu Alem |
Allah bilir
(tahminlerde kullanılır) |
| Andır |
İşe yaramaz, fena,
kötü |
| Andır galsın |
Yerin dibine
geçsin | |
| A |
|
| Angaz |
Büyük, ağır ve hantal
eşya |
| Anlak |
Meydan |
| Annaklamak |
Gözlemek,
bakmak |
| Angıramak |
1) Avazı çıktığı kadar
bağırmak 2) Eşeğin anırması |
| Aranko |
Boş boş,
serseri gibi gezen |
| Argış |
|
| Arkulu |
Paralel |
| Arkurulamak |
Yan tarafa
doğru gitmek |
| Aşana |
Geleneksel evlerde
mutfak |
| Aşar |
Turşusu kurulan
madde |
| Aşki |
Tevekkeli |
| Atlamak |
Ayıklamak |
| Ateşlük,Ateşlik |
Geleneksel evlerde
ateşin yakıldığı kısım |
| Avara |
Boş gezen |
| Avu, Ağu |
Zehir |
| Ayam |
Hava, hava
durumu |
| Ayama |
Lakap |
| Ayu |
Ayı |
| Azuk |
Yiyecek | |
| B -25- |
|
| Bacca, bahça |
Bahçe, fındık
bahçesi |
| Bad |
Koyun geceleme
yeri |
| Bardabaş |
Çok gürültü yapan
kişi |
| Başşak, Soğlama |
Fındık toplandıktan
sonra geri kalan artıklar |
| Bayak |
Az önce,
demin |
| Bece |
Bu gece |
| Bed |
Kötü,
çirkin |
| Bek |
Sert |
| Belertmek(gözünü) |
1) Gözlerini iyice
açmak 2) Gözünü açarak korkutmak |
| Bere,pere |
Koyunların sağıldığı
yer |
| Besbelli |
Herhalde, belli
ki |
| Beter |
Çok, fena |
| Bezene |
Bezelye | |
| B |
|
| Bıldır |
Geçen
sene |
| Bibi |
Büyük
hala |
| Bileki |
İçinde ekmek yapılan
çamurdan kap |
| Bitduma,Citduma |
Azıcık |
| Boydak |
Tek başına,
başıboş |
| Bozaltı |
Alaca
karanlık |
| Böce,Böğce |
Fasülye |
| Böğün |
Bugün |
| Bulaşuk |
İspiyoncu |
| Buymak |
Üşümek |
| Buzakluk |
İnek
rahmi |
| Büngüldemek |
Yerinde duramamak,
oynamak |
| |
|
| |
| |
| C -29- |
|
| Caht |
Gayret,
çaba |
| Camış |
Bir büyükbaş hayvan
türü |
| Caplama |
Fraktıya yatay olarak
çakılan çıta |
| Caranak |
Sağanak
yağmur |
| Caydak |
Tek başına,
yalnız |
| Cazı,Cazi |
Cadı, fesat
kadın |
| Ceccal |
Çok yaramaz çocuk,
deccal |
| Celecoş |
Keş'ten yapılan bir
tür yemek |
| Cenik |
Giresun Dağlarının
kuzeyinde kalan yöre ve bu yöredeki köyler |
| Cereme |
Zahmet, eziyet,
sıkıntı |
| Cıbban |
Alkış |
| Cıbıldak |
Çıplak |
| Cıdık |
Tuzak |
| Cıftır gibi |
Çok hızlı bir
şekilde |
| Cılga |
İnce su
yolu | |
| C |
|
| Cımbış |
Komik,
şaka |
| Cıngıl |
Bir nevi tenekeden
yapılmış kulplu su kabı |
| Cırıtta |
Bir tür hamur
kızartması |
| Cırıtta gibi uşak |
Su gibi
delikanlı |
| Cırmak,cıymak |
Ağaç kökünün
uzantıları |
| Cıscıbıl |
Çırılçıplak |
| Cıvırtmak |
İshal
olmak |
| Cicük,Cicik |
Meme |
| Cidduk, Cıddık, Cındık |
Ufaklık, sevimli
çocuk |
| Cinibiz |
Keskin zekalı,
hafızası kuvvetli |
| Citduma,Bitduma |
Azıcık |
| Cilim |
Çok yapışkan bir tür
çamur |
| Cimbar |
Harabe
yer |
| Cimcük,Cimcik |
Çimdik |
| |
|
| |
|
| |
| |
| Ç -34- |
|
| Çakal Yağmuru |
Aniden bastıran kısa
süreli yağmur |
| Çakır |
Bir bayan
ismi |
| Çakır Gözlü |
1) Renkli gözlü 2) Ela
gözlü |
| Çalpamak |
Çalkalamak |
| Çangal |
Fasülye
sırığı |
| Çapula |
Eskiden giyilen bir
tür ayakkabı |
| Çaput |
Eski
elbise |
| Çara |
İnekten gelen
akıntı |
| Çaruk |
Ayakkabı |
| Çatmak |
Rastlamak, rast
gelmek |
| Çavgun,Çağulgun |
Esintili yağan
yağmur |
| Çaytak |
Bacakları dışa doğru
eğri kimse |
| Çeç |
1) Ayıklanmış fındık
2) Madeni para |
| Çekek |
Küçük gemi
barınağı |
| Çencik, Çencük |
Kapı
mandalı |
| Çentiği |
Dasdar'dan yapılan bir
tür çanta |
| Çentik, Çentük |
Çizik |
| Çepni |
Çepniler, Türkiye
Türklerinin ataları olan oğuzlar'ın 24 boyundan Üçoklar'ın
Gökhan kolundan , dört oğuldan biridir. (Bayındır, Peçenek,
Çavundur, ve Çepni)
| |
| Ç |
|
| Çettüğüm |
Kördüğüm |
| Çerkez Bıçağı |
Yöreye özgü hamsiye
benzer küçük bıçak |
| Çıpırtlak |
Çok renkli, rengi
parlak, alacalı bulacalı |
| Çiğsenti |
İnce yağan yağmur,
çiğse |
| Çileklik |
Çalı çileği.
Yaprağından çorba yapılır |
| Çimmek |
Yıkanmak,
yunmak |
| Çitemek |
Dikmek,
tutturmak |
| Çivit |
Limon, mandalina gibi
meyvelerin çekirdeği |
| Çort |
Dikenlik
yer |
| Çotanak |
Birkaç fındıktan
oluşan fındık demeti |
| Çöğör |
Mısırın biçildikten
sonra toprakta kalan kısmı |
| Çölük |
Küçük ağaç
parçası |
| Çömen |
Otluk |
| Çöten |
Darı
anbarı |
| Çömez |
Ufak
çocuk |
| Çükelik,Çükelük |
Çökelek |
| Çürük Ayı |
Temmuz ayı. Ağustos ve
Temmuz çürüklük ayları olarak
bilinir. | |
| D -27- |
|
| Da |
Anlamı güçlendiren
ek |
| Dadduk |
Sevimli,
tatlı |
| Danil |
Geveze,
dangalak |
| Darlanmak |
Sıkılmak,
bunalmak |
| Dasdar |
Yün kilim |
| Davun |
Kötü,
andır |
| Dazıratmak |
|
| Debertmek |
Debelenmek |
| Değermen |
Değirmen |
| Depebızdık |
Takla |
| Derbey |
Bir tür lastik
ayakkabı |
| Deydağa |
İşte
orada |
| Deyha |
İşte
şurada |
| Dibek |
Tahıl tanelerini
dövmeye yarayan taştan oyulmuş
araç | |
| D |
|
| Dibek,Depük |
Kuru |
| Dibleğ |
Giresun'a has bir
yemeğimiz |
| Dişemek |
Yontmak,
keskinleştirmek |
| Divrin |
Bir ağaç
türü |
| Divron |
Ucu V şeklinde uzun
sopa |
| Dizlik |
Uzun erkek
donu |
| Dobuç |
Sivriliğini kaybetmiş,
körelmiş |
| Dodoli |
Pipi |
| Dozik |
Dangalak |
| Duman |
Sis |
| Dundar |
Üstü kapalı yer,
sığınak |
| Düdek |
Ham, olmamış
meyve |
| Düşün |
Mola, ara |
| |
|
| |
| |
| E -21- |
|
| Ebeguşağa |
Gökkuşağı |
| Ebrimek |
1) Erimek 2)
Eskimek |
| Efrini almak |
Acıdan dolayı aklını
almak |
| Eğercek |
Yün eğirme aleti,
kirman |
| Eğratlık |
Bir tür
imece |
| Ehel |
Ehil,
usta |
| Ekinci |
Güneyli
(Şebinkarahisar, Alucra, Çamoluk, Gümüşhane yöresi
insanı) |
| Elçi |
Evlilikte aracılık
eden kişi |
| Elguvan |
Mor renkli bir çiçek,
ergüvan |
| Encamı |
Topu topu |
| Enük |
Kedi köpek
yavrusu | |
| E |
|
| Eşkere |
Alenen,
açıktan |
| Eteklik, Eteklük |
Etek |
| Evlürmek |
Yetmek |
| Evsi, Öğseğ |
Bir kısmı yanmış odun
parçası |
| Evşün |
Ekmek çevirmeye
yarayan alet |
| Evza |
Kibrit |
| Ey |
Bir seslenme
edası |
| Ey vermek |
Seslenmek, çağıran
kişiye cevap vermek |
| Eyhe |
Sana göre hava
hoş |
| Eylenmek |
Oyalanmak |
| |
| |
| F -22- |
|
| Fagaz |
Bir armut
türü |
| Fanila |
Kollu
atlet |
| Farfara |
Bir tür
meşale |
| Farimek |
Hafiflemek,
rahatlamak |
| Faşırtı |
Parazit,
Cızırtı |
| Fayrap |
Birden alevlenen
ateş |
| Felfekiç |
Paramparça |
| Fene |
Çok |
| Fer |
Derman, hal,
kuvvet |
| Feşel |
Yaramaz |
| Fetir |
Sac üstünde yapılan
bir çeşit kızartma | |
| F |
|
| Fırfıkıç |
Ağzına kadar
dolu |
| Fırıç |
Pişmiş
meyve |
| Fırtana |
Fırtına |
| Fışkı |
Dışkı |
| Fışırtmak |
Fırlatıp
atmak |
| Follamak |
Kabuğunu
ayıklamak |
| Foni |
Bir ucu geniş, bir ucu
dar; kaplara su doldurmaya yarayan gereç, huni |
| Fosaldak |
Suyunu
çekmiş |
| Fösük |
Dişsiz, dişleri
dökülmüş |
| Fraktı |
Örme çit |
| Fuzuli |
Boşu
boşuna | |
| G -66- |
|
| Gabalak |
Galdiriğe benzer bir
bitki |
| Gaban |
Kaş,
yamaç |
| Gaccuk |
Kadar |
| Gacır |
Yaş fındık
kabuğu |
| Gagiliç |
Biçimsiz,
tipsiz |
| Gagit |
Kuru,
dölsüz |
| Galdirik |
Dere kenarlarında
yetişen, turşusu da yapılan bir bitki türü |
| Galemlik |
Bacanın üstüne,
kuşların yuva yaptığı bölüm, bir nevi baca kapağı |
| Gambak |
Kel |
| Ganayaklı |
Sakin,
uysal |
| Gararbazar |
Göz kararı, aşağı
yukarı |
| Garcaşturmak |
Tahrik etmek,
karıştırmak |
| Garduf |
Patates |
| Garer |
Karar, tam
kıvamı |
| Garsamba |
Ev içindeki eşya
kalabalığı |
| Gartobak |
Patates |
| Gasavet, gasevet |
Dert,
sıkıntı |
| Gasmuk |
1)Kabuk
2)Kusmuk |
| Gasmuk bağlamak |
Pislikten adeta katran
bağlamak |
| Gavsak,Gavsun |
Fındığın dışındaki
yeşil kabuk |
| Gavun Armudu |
Bir armut
çeşidi |
| Gavunç |
Hadım |
| Gaybana |
Kahrolasıca, andır,
hayrı dokunmayan |
| Gayda vurmak |
Türkü
söylemek |
| Gaydelenmek |
Genellikle kendi
kendine yavaş ritimli türküler söylemek |
| Gazel |
Dökülmüş
yapraklar |
| Gebiç |
Kenarı
olmayan |
| Gebiççi |
Değirmenci |
| Gecin |
Ayıklanmış fasülye
kabuğu |
| Geçi, Ğeçi |
Pis kötü şey, kötü
insan, domuz |
| Gedik, Gedük |
Oyuk |
| Gegecen |
Bir çeşit
orak |
| Gelçek |
Merdiven | |
| G |
|
| Gelincik |
Kediden küçük, fareden
büyük |
| Gerevi |
Dal eğmeye yarayan ucu
bükük sopa |
| Gıbrağa |
Kurbağa |
| Gıdık |
Küçük yumurta
sepeti |
| Gıran |
Köyün ya da mahallenin
genellikle merkezine yakın, boş ve düz arazi |
| Gırnap, Gınnap |
İp |
| Gırklık |
Koyun kırpma
aleti |
| Gırkmak |
Kırpmak |
| Gışmık |
Hayvan tekmesi,
çifte |
| Gıynak |
Tekleme fındık
gavsağı |
| Girebi |
Küçük
balta |
| Glik |
Sacda yapılan küçük
ekmek |
| Gofil, Kofil |
Fıçı |
| Goğoz, Goğuz |
Aralı, hafiften
açık(kapı) |
| Gogil |
Saçların örülüp, başın
arka tarafına 2 parça halinde toplanmasıyla oluşan saç
demetinin her biri |
| Gohnik, Kohnik |
Yaşlı kimse,
moruk |
| Golan |
Odun taşırken sırta
sarılan ip |
| Goşmak,Goşama |
İki eli birleştirerek
yapılan büyük avuç |
| Got, Kot |
Eski bir ölçü
birimi |
| Gölük |
Hayvan
sürüsü |
| Güçük Ayı |
Şubat Ayı |
| Göğnümek |
Meyvenin kararıp
yumuşaması |
| Göreslenmek |
Göresi
gelmek |
| Gumbul |
Büyük
sepet |
| Guruş Taşı |
Evin ateşliğindeki
çıkıntı taşı |
| Guvak |
Kepek |
| Guytak |
Çukur,
kuytu |
| Güman |
Umut |
| Gübür, Küpür |
Pislik ve toz
kırıntısı |
| Güni |
Güney |
| Güve |
Tahtakurusu |
| Güvenek |
Bir tür iri
sinek |
| Güzine |
Bir tür
soba | |
| Ğ -1- |
|
| Ğeçi, Geçi |
Pis kötü şey, kötü
insan, domuz | |
|
| H -72- |
|
| Ha |
Anlamda kesinliği
artıran bir nevi önek |
Haböle,Haşöle Haole |
Böyle, şöyle,
öyle |
| Habu,Haşu,Hau |
Bu, şu, o |
Habura,Haşura Haura |
Bura(sı), şura(sı),
ora(sı) |
| Hacat |
İhtiyaç |
| Haccak |
Güzel |
| Haçan |
1) Madem 2) Ne
zaman |
| Haçan ki |
Ne zaman
ki |
| Halefet |
Muhabbet,
sohbet |
| Halik |
Küçük taş |
| Halpıtmak |
Yoğurt
yemek |
| Haltuk |
Buzağının boynundaki
ip tasma |
| Happak |
Sade
yoğurt |
| Harar |
Büyük örme
sepet |
| Harın |
Dayanıksız |
| Harez, Harız |
Boş bırakılan
arazi |
| Harman |
|
| Hartama |
Çatıyı kaplayan
tahta |
| Haset |
Kıskanç,
fesat |
| Haşindi |
Tam şimdi |
| Haşlak |
Yakıcı,
kavurucu |
| Hatça |
Hatice adının yöresel
söylenişi |
| Haus |
Hafız adının yöresel
söylenişi |
| Havruz |
|
| Havse |
Hafize adının yöresel
söylenişi |
| Hayana |
Önden |
| Hayat |
Evin girişi,
antre |
| Helenpir |
Külüstür,
angaz |
| Helim |
Halim adının yöresel
söylenişi |
| Helle |
Un
çorbası |
| Henki |
Yaşlı,
ihtiyar |
| Henkimek |
İhtiyarlamak |
| Hennük |
Toprağı suya doyuran
yağmur |
| Hepek |
Gizli geçit
kapağı |
| Heri |
| |
| H |
|
| Herk |
Tarlaların sürülmesi
işi |
| Hers |
Hırsla karışık
sinir |
| Herslenmek |
Sinirlenmek |
| Hevlane |
Küçük
tencere |
| Heysin |
Hasan adının yöresel
söylenişi |
| Hılli |
Göründüğü gibi
olmayan, sinsi |
| Hıntak |
Gevşek, tıkız
olmayan |
| Hınkırmak |
Sümkürmek |
| Hırp etmek |
Örtmek |
| Hırtlamak |
Ezerek
parçalamak |
| Hışır |
Eski, kırık
dökük |
| Hızan |
Çocuk ve
torunlar |
| Hızar |
Büyük
testere |
| Hızım darı |
Zayır
mısır |
| Him |
Duvalın temelinin
oturduğu çukur |
| Hirtik |
Dirliksiz, fesat
çıkaran |
| Holasa |
Gelişigüzel yapılan
iş |
| Hollamak |
Ayıklamak,
follamak |
| Honça,Hemençe |
Küçük yün
torba |
| Hopalak |
Tombul |
| Hopçurmak |
Bir şeyin içine
zıplayarak atlamak |
| Hopul |
Unun
tortusu |
| Horon |
Kemençe ve
tulum(gayde) ile oynanan yöresel oyunumuz |
| Horsa |
Heves |
| Horsasını almak |
Hevesini
almak |
| Horsası geçmek |
Hevesi
geçmek |
| Hortik |
Ayı
yavrusu |
| Hoşkil |
Kumar |
| Hoşkuran,Hoşuran |
Bir tür
bitki |
| Hoşmak |
Bir
yemeğimiz |
| Hozan |
Sık
çalılık |
| Höl |
Islak |
| Höldirik |
Dandik, adi yapılı
eşya |
| Hörelenmek |
Kafa tutmak,
dayılanmak |
| Höshöldüremük |
Tadına varılamadan
alelacele içilen çay |
| Höşül |
1) Bulanık sıvı 2)
Çayın dip kısmı |
| Hulukçu gibi gezmek |
Kalabalık bir halde ve
çokça
gezmek | |
| I -7- |
|
| Imımak |
Isınmak |
| Imık |
Ilık, ne sıcak ne de
soğuk |
| Irgamak |
Sallamak, hareket
ettirmek |
| Irgat |
Amele,
işçi | |
| I |
|
| Irıb |
Yöntem, püf
noktası |
| Istınka |
Ağzına kadar
dolu |
| Işgın |
Fındık
filizi |
| |
| |
| İ -11- |
|
| İçlik |
Gömlek |
| İğdiç |
Eğri
bacaklı |
| İkretmek |
Tiksinmek, nefret
etmek |
| İlekigün,Lekigün |
Önceki
gün |
| İlistir |
Metal
kevgir |
| İndem |
O kadar
da | |
| İ |
|
| İrepata |
Ekmek yapmaya yarayan
yassı alet |
| İsiyin |
Hüseyin adının yöresel
söylenişi |
| İşmar etmek |
Baş, göz ve elle
işaret etmek |
| İyicene |
Hepten,
iyice |
| İzavra |
Köle,
amele | |
| J -1- |
|
| Jile/Zile Pekmezi |
Bir pekmez
çeşidi | |
|
| K -57- |
|
| Kabakçı |
Ordulu |
| Kakmuklamak |
Yumrukla itip
kakalamak |
| Kaliser |
Şebinkarahisar |
| Kapşon |
Giyeceklerin
başlığı |
| Karakış Ayı |
Aralık
ayı |
| Karalastik |
Lastik
ayakkabı |
| Karatağuk |
Bir çeşit
kuş |
| Karşılama |
Kemençeyle oynanan bir
Giresun oyunu |
| Kasele |
|
| Katakulli |
Oyun,
üçkağıt |
| Katuk |
Ayran |
| Kavuma gitmek |
|
| Kaynarı |
Ölmeyesice |
| Keçemen |
Kertenkele |
| Keçibaş |
Kafasının kenarları
saçlı, ortası kel kimse |
| Kelçük |
Meyve
koçanı |
| Kelem |
Karalahananın kökü,
soyulup yenir |
| Keleplemek |
Fırlatıp
atmak |
| Kelif |
Basit
baraka |
| Kemçük |
Biçimsiz,
çukurca |
| Kemre |
Hayvan
gübresi |
| Kenef |
Tuvalet |
| Kerenti |
Tırpan |
| Kesek,Kötek |
Kısa
çubuk |
| Kesmük,Kösmük |
Dövülürken savrulan
tahıllar |
| Keşan |
Yöreye özgü çubuk
desenli şal |
| Keşgül |
Su kabağı |
| Keşik |
Sıra |
| Keşir |
Meyvenin yenilmeyen
kısmı |
| Keyfanı |
Kocakarı, ihtiyar
kadın | |
| K |
|
| Kıble |
Güneyden esen
rüzgar |
| Kıymık |
İnce odun
parçası |
| Kile |
Eski bir ölçü
birimi |
| Kiraz Ayı |
Haziran
ayı |
| Kiraz Duzlusu |
Kirazı soğanla
kavurarak yapılan bir yemek |
| Kirko |
Tirizme vurma
aleti |
| Kittik |
Küçük sabun
parçası |
| Kodaman |
Yaşlı ve zengin
kimse |
| Kofil |
Fıçı |
| Konuşuk |
Laf, konuşulan şey,
söz |
| Kopça |
1)Düğme 2)Kısa bacaklı
kimse |
| Kopuk |
Serseri, it gibi
gezen |
| Korgon çorbası |
Mısır
çorbası |
| Koruk |
İçi boş
fındık |
| Köm |
Ağır |
| Kömeç |
Kuru ağaç
parçası |
| Köstü |
Köstebek |
| Köstüre |
Yuvarlak bileme
taşı |
| Kuma |
Aynı erkekle evli
kadınlar |
| Küpbaş |
Koca kafalı, kafası
büyük |
| Küpü |
Baltanın
sırtı |
| Külek kafalı |
Koca kafalı, kafası
büyük |
| Kürtük |
Dağlarda yazın bile
erimeyen kar yığını |
| Kürün |
Sulama amacıyla içi
oyuylmuş ağaç |
| Küskülemek |
Gaza
getirmek |
| Kütmek |
Küçük tahta
tabure |
| Küveç,güveç |
Ağaçtan yapılmış
kap |
| |
| |
| L -6- |
|
| Laz armudu |
Giresun'a has bir
armut türü |
| Leftir |
|
| Lobya, Lomya |
Fasülye |
| Lobut |
1) Büyük değnek 2)
Şişman ve iri adam | |
| |